Nieuwsbericht

Geen sociale visie. Het Regeerakkoord Rutte III voor u gelezen op 'sociaal'

Op 10 oktober 2017 geplaatst door

Sociaal Werk Nederland mist een krachtige sociale visie, en ziet in het Regeerakkoord Rutte III “vertrouwen in de toekomst” weinig terug van de uitdagingen waar gemeenten voor staan in het sociaal domein. Het is onduidelijk of er een Transformatiefonds voor innovatie komt.

Verder wat budgetten om gaten te dichten die eigenlijk structurele oplossingen nodig hebben: budget voor achterstandskinderen en laaggeletterdheid; de gratis VOG voor vrijwilligers die met 'kwetsbaren' werken, en maatschappelijke diensttijd voor jongeren.
In het stuk hieronder lopen we door het regeerakkoord heen.

Innovatie en transformatie
In de Rijksbegroting was al een bedrag van 3 maal 18 miljoen opgenomen voor de brede transformatie in het sociaal domein. Het is nog niet duidelijk of er nu een transformatiebedrag bij komt. De ondersteuning voor de transformatie jeugdhulp krijgt ook een vervolg: van 2018 tot en met 2020 jaarlijks 18 miljoen. Voor stedelijke regio’s wordt de systematiek met citydeals, als onderdeel van de Agenda Stad voortgezet.

Preventie
Sociaal Werk Nederland is content met het Preventie-akkoord, maar minder blij met de smalle focus: op roken en overgewicht. Het kabinet stelt voor preventie en gezondheidsbevordering dit jaar 170 miljoen beschikbaar. Daarna 20 miljoen per jaar. De focus van het akkoord moet liggen op de aanpak van roken en overgewicht. Daarnaast inzet op onbedoelde (tiener)zwangerschappen en voorkomen van depressie en zelfdoding bij met name bij LHBTI jongeren. 
Wat Sociaal Werk Nederland betreft mag er in de lijn van 'Huber', ook wel meer geïnvesteerd worden in sociale oplossingen die gezond maken. Update: ondertussen hebben we die visie neergelegd bij staatssecretaris Blokhuis. 

Verpleeghuiszorg en ‘waardig ouder worden’
Voor goede zorg in een verpleeghuis stelt het kabinet structureel 2,1 miljard beschikbaar om te voldoen aan de nieuwe vormen van goede zorg.
Sociaal Werk Nederland vindt dat dit niet ten koste mag gaan van de ondersteuning voor de 3,8 miljoen ouderen die langer zelfstandig moeten wonen in de wijken. In de verpleeghuizen zitten gemiddeld 117.000 ouderen, niet langer dan zeven maanden. De kwaliteitsimpuls verpleeghuiszorg is noodzakelijk. maar de omvang van het bedrag is fors. En deel zouden wij graag inzetten in de thuissituatie.

Er is in deze kabinetsperiode 180 miljoen beschikbaar voor de uitvoering van het manifest ‘waardig ouder worden’. Daarna jaarlijks 30 miljoen. Een aanzienlijk deel van dit bedrag is bestemd voor bestrijding eenzaamheid, respijtzorg/dagopvang, levensbegeleiders/geestelijke verzorging. Voor de landelijke vrijwilligersorganisaties is een structureel bedrag beschikbaar van 2 miljoen.

VVE en kinderopvang
Het kabinet trekt 170 miljoen uit voor versterking van de vroeg- en voorschoolse educatie. Daarmee realiseert het kabinet een aanbod van 16 uur per week voor achterstandskinderen (van 2,5 tot 4 jaar).
Sociaal Werk Nederland betreurt het dat dit kabinet niet kiest voor een aanbod van 16 uur per week voor alle kinderen. Dat voorkomt segregatie. 

Het budget voor het onderwijsachterstandenbeleid wordt verhoogd met 15 miljoen per jaar en de verdeling wordt geactualiseerd.

Het kabinet trekt jaarlijks 250 miljoen extra uit voor de kinderopvangtoeslag om de nieuwe kwaliteitseisen te financieren. Het kabinet maakt een voorstel voor de nieuwe financieringssystematiek in de kinderopvang (directe financiering).

Sociaal Werk Nederland vindt het opvallend is dat het kabinet het bestaansrecht van de ouderparticipatiecrèches blijft toestaan, te meer omdat in de afgelopen periode in het kabinet de ouderparticipatiecrèches beperkt werden in het bestaansrecht vanwege kwaliteitseisen.

Maatschappelijke diensttijd en verlenging kwalificatieplicht.
Het kabinet haalt de maatschappelijke stage voor jongeren weer uit de kast, met de nieuwe term: maatschappelijke dienststijd van maximaal 6 maanden voor jongeren. Deze dienstijd kan worden vervuld bij maatschappelijke organisatie, gemeenten en provincies. Jongeren krijgen daarvoor een bescheiden vergoeding. Het gaat het kabinet vooral om het ontzorgen van maatschappelijke organisaties. Er is hiervoor een budget beschikbaar van 100 miljoen per jaar.
De kwalificatieplicht voor jongeren gaat van 18 jaar naar 21 jaar.
Sociaal Werk Nederland vindt dat de maatschappelijek stage niet ten koste mag gaan van banen, en daadwerkelijk van inhoudelijk van waarde moet zijn voor de jongeren.

Onafhankelijke cliëntondersteuning
Het kabinet investeert extra in onafhankelijke cliëntondersteuning die de cliënt op weg helpt op verschillende levensgebieden (waaronder maatschappelijke ondersteuning, zorg, inkomen en werk). Dit moet gebeuren in samenspraak met gemeenten en zorgkantoren, die deze functie moeten organiseren. Deze kabinetsperiode is hiervoor 55 miljoen euro beschikbaar, daarna 10 miljoen per jaar.

Integratie en vluchtelingen
De reactie op dit thema vindt u in dit artikel, dat tot stand is gekomen in samenwerking met diverse lidorganisaties van Sociaal Werk Nederland, waaronder Vluchtelingenwerk. 

Armoede en schuldhulp
Met Nadja Jungmann zeggen we: we zijn er nog niet. Een overheid die BTW op voedsel, kleding ne vervoer voor gewone arme mensen duurder maakt, spant het paard achter de wagen. 

Klein lichtpuntje: het Kabinet Rutte III vindt ook dat de overheid als schuldeiser een bijzondere verantwoordelijkheid heeft om vergroting van schulden te voorkomen. De overheid dient de beslagvrije voet te respecteren. Om escalatie van schulden te voorkomen, wordt meer ingezet op direct contact met schuldenaren. De stapeling van boetes vanwege te laat betalen en bestuursrechtelijke premies wordt gemaximeerd. Mogelijkheden voor betalingsregelingen worden uitgebreid.

Het kabinet wil het aantal mensen met problematische schulden terugdringen en mensen met schulden effectiever te helpen. Schuldhulpverlening is en blijft een gemeentelijke verantwoordelijkheid. Via programmatische afspraken wenst het kabinet met gemeenten tot een vernieuwende schuldenaanpak en een verbeterd schuldhulpverleningstraject te komen. Hierbij kunnen de volgende thema’s aan bod komen:
* Verbeteren van de (toegang tot) schuldhulpverlening, met kortere wachttijden.
* Beter samenwerken met andere partijen om onnodig oplopen van schulden te voorkomen.
* Voorkomen van uithuisplaatsingen, zeker als daar kinderen bij betrokken zijn.
* Ruimte geven aan gemeenten om op lokaal niveau met vernieuwende aanpakken en maatwerk te experimenteren.

Bij innen van incasso's worden misstanden effectiever bestreden. De maximale incassokosten die in rekening mogen worden gebracht, worden gehandhaafd en er wordt bezien of het minimumbedrag omlaag kan. Er komt een incassoregister waarin incassobureaus worden opgenomen, die voldoen aan eisen met betrekking tot oprichting, bedrijfsvoering en opleiding. Indien een incassobureau te vaak de fout ingaat, wordt het beboet en verliest het de registratie.

Excessen in kredietverlening zullen worden tegengegaan, net als verdienmodellen waarbij hoge rentes mensen in de problemen brengen en de kosten van wanbetaling op de samenleving  worden afgewenteld.

De juridische afhandeling van schulden wordt verbeterd. Schuldeisers dienen eerst de mogelijkheden van een betalingsregeling te onderzoeken voor een zaak voor de rechter wordt gebracht. Er komt een experiment met een schuldenrechter, die alle zaken van een schuldenaar geconcentreerd behandelt. Gemeenten krijgen een adviesrecht in de gerechtelijke procedure rondom schuldenbewind.

Gemeenten krijgen een adviesrecht in de gerechtelijke procedure rondom schuldenbewind.

Met gemeenten en erkende vrijwilligersorganisaties wordt gewerkt aan een landelijk dekkend netwerk van vrijwilligersprojecten gericht op schuldhulp en financiële begeleiding.

Het kabinet zal extra middelen beschikbaar stellen voor het voorkomen van schulden en de bestrijding van armoede – in het bijzonder onder kinderen. €30, €25 en €25 miljoen voor 2018, 2019 respectievelijk 2020. Niet structureel dus. Vermoedelijk komt dit bovenop de Klijnsmagelden.

Het kabinet gaat in gesprek met gemeenten over de wijze waarop zij actief uitvoering geven aan de bestaande tegenprestatie. Omdat werk een zeer belangrijke onderdeel is van integratie, moet de arbeidsmarktpositie van Nederlanders met een migratieachtergrond –nieuwkomers én oudkomers– worden verbeterd. Om de beheersing van de Nederlandse taal –en daarmee het toekomstperspectief– te vergroten, geven gemeenten actief uitvoering aan de bestaande verplichting om de Nederlandse taal te leren. Het kabinet wil hierover niet-vrijblijvende bestuurlijke afspraken maken met gemeenten.

Wanneer mensen vanuit de bijstand aan het werk komen, is het van belang dat ze er ook echt op vooruit gaan. Daarom wil het kabinet met gemeenten afspraken maken over het lokaal beleid om de armoedeval te verkleinen. Ook blijft de huidige ruimte voor experimenten in de Participatiewet om bijstandsgerechtigden weer actief te krijgen op de arbeidsmarkt.

De jaarlijkse afbouw van de dubbele algemene heffingskorting in het referentieminimumloon voor de bijstand wordt verlaagd van 5%-punt naar 3,75%-punt. Jaarlijks structureel, zo interpreteer ik het. In de Miljoenennota 2018 werd dit al aangekondigd voor alleen het jaar 2018. Lees wat dit betekent in Sociaal minimum gaat omlaag (2011) en Hoe zit dat nou precies met die dubbele heffingskorting? (2011).

De hoogte van het maximale verplichte eigen risico voor zorgkosten wordt deze kabinetsperiode bevroren op €385 per jaar. Het niet verhogen van het eigen risico leidt, gegeven de financieringssystematiek in de Zvw, tot hogere zorgpremies.

De harde afbouwgrens in de huurtoeslag wordt omgevormd naar een geleidelijkere afbouw.

Dak- en thuislozen, zwerfjongeren
Het kabinet brengt de groep mensen met een (licht) verstandelijke beperking, daklozen en zwerfjongeren beter in beeld en zorgen dat verschillende vormen van zorg en ondersteuning beter op elkaar aansluiten. Daarbij geven we ook aandacht aan de overgang naar volwassenheid.
Sociaal Werk Nederland heeft zich in de landelijke lobby sterk gemaakt voor verbetering van regelingen omtrent 18- en 18+. Het Kabinet trekt hiervoor in 2018 2 miljoen uit oplopend tot 4 miljoen in 2021.

Beschutte werkplekken
Het kabinet is voornemens om 20.000 extra beschutte werkplekken te realiseren. Hiermee is een bedrag gemoeid van 15 miljoen in 2019 oplopend tot 480 miljoen structureel vanaf 2022.

Beschermd wonen
Gemeenten worden verder gestimuleerd met woningcorporaties afspraken te maken over voldoende en passende woonruimte, met bijzondere aandacht voor kleinschalige en innovatieve wooninitiatieven en doorstroom. Er komt een voorstel voor de organisatie en financiering van beschermd wonen op basis van het rapport-Dannenberg.

Laaggeletterdheid
Het kabinet gaat verder met het beleid om laaggeletterdheid aan te pakken en het budget wordt verhoogd met 5 miljoen euro per jaar.

VOG en vrijwilligerswerk
Vrijwilligers die werken met mensen in een afhankelijkheidssituatie kunnen voortaan een gratis Verklaring Omtrent het Gedrag (VOG) aanvragen. We verhogen de maximaal onbelaste vrijwilligersvergoeding. Hiermee is een bedrag van 7 miljoen structureel gemoeid.

Herziening rechtsbijstand voortgezet
Het stelsel van rechtsbijstand wordt herzien op aanbevelingen van de commissie Wolfsen. Met als doel de eerstlelijns rechtsbijstand te verbeteren. Het juridisch loket en de Raad voor de rechtsbijstand worden samengevoegd. Het juridisch loket mag meer eenvoudige zaken aanpakken.

Aanpak terrorismebestrijding en radicalisme
het kabinet blijft onverminderd aandacht schenken aan aanpak van terrorisme en preventie van readicalsme en de-radicalisering. Voor contraterrorisme stelt kabinet 13 miljoen euro extra ter beschikkking. Het gaat hier vooral om het inzetten van effectieve aanpakken en delen van ‘’’good practies’’. De nationale politie krijgt structureel 267 miljoen euro extra, onder anderen voor wijkagenten.

Modernisering arbeidsmarkt en sociale zekerheid
Wie fatsoenlijk omgaat met zijn werknemers ondervindt concurrentienadeel van bedrijven die handige constructies bedenken om lonen te drukken en risico’s af te wentelen. Vaste werknemers, flexwerkers en zzp-ers zijn onbedoeld concurrenten van elkaar geworden. Perspectief op een vaste baan is vaak ver weg. Dat geldt voor jongeren, dat geldt voor ouderen, en ook voor mensen met een arbeidshandicap. Te veel mensen komen er gewoon niet tussen. Het is tijd om onze arbeidsmarkt te moderniseren. De sleutel naar een eerlijker arbeidsmarkt ligt in de gelijktijdige beweging: vast werk minder vast maken en flexwerk minder flex. Het is de ambitie van dit kabinet dat meer mensen aan het werk kunnen gaan in contracten voor onbepaalde tijd. Zelfstandigen moeten de ruimte krijgen om te ondernemen. Schijnzelfstandigheid wordt aangepakt.

Bron: Kabinet Rutte III
Trefwoorden: regeerakkoord, rutte III
Om te reageren dien je eerst in te loggen.

Heb je nog geen profiel? Registreer dan eerst om een nieuw profiel aan te maken.
Ik wil delen
Home
Over ons
Sociaal werk in beeld
Thema's
Voor leden
Onze leden in kaartLid wordenContact Inloggen
Ik wil delen:
Sluiten